Translate:English EnglishFilipino Filipino

Welcome to the official website of National Artist for Literature Virgilio S. Almario, the poet, critic, translator, editor, teacher, and cultural manager known as Rio Alma.

Launch of Rio Alma’s Modern Epic: Huling Hudhud

May 26, 2009 | News & Events | 3 comments

Everyone is invited to attend the book launching of Rio Alma’s modern epic Huling Hudhud at 4:00 PM, June 19 at the C&E Information and Resource Center, 1616 Quezon Avenue, Quezon City (beside Hi-Top Supermarket).

The book of literary criticism Ang Hudhud ni Rio Alma will also be launched along with the epic. Edited by Romulo P. Baquiran Jr., the book features critiques by Romulo P. Baquiran Jr., Roberto T. Añonuevo, Michael M. Coroza, Niles Jordan Breis, and Victor Emmanuel Carmelo D. Nadera Jr.

Continue reading…

Free Rio Alma Lecture Opens LIRA Poetry Clinic

On June 6, 2009 (Saturday), the annual poetry clinic of Linangan sa Imahen, Retorika, at Anyo (LIRA) will begin with a lecture by National Artist for Literature Virgilio S. Almario, also knows as poet Rio Alma.  The lecture entitled “Reklamasyon sa Pambansang Gunita” will be held at 9:00 AM in Room 201 of the College of Arts and Letters in UP Diliman. The lecture is free and open to the public.

For more details, contact Ynna Abuan through 0917-9017090, or visit their website at www.liraonline.org.

The LIRA poetry clinic has been held yearly since 1985, featuring lectures and workshops focusing on the different aspects of poetry.  The group has among its members noted and respected poets such as Michael Coroza, Jerry Gracio, Roberto and Rebecca Añonuevo, Vim Nadera, Edgar Samar, Maningning Miclat, and Romulo Baquiran, Jr.

Continue reading…

Mga Unang Bayani ng Wikang Pambansa

July 2, 2009 | Lectures | Leave a comment

(Talumpati para sa kumperensiyang Ambagan, 5 Marso 2009, Pulungang Recto, Faculty Center, UP Diliman)

ni Virgilio S. Almario

(TSIKA: Ang ating kumperensiya ngayon ay isang patunay na maraming mahalagang gawain tayong nakakalimutan para sa Wikang Pambansa. Sinasabi sa Seksiyong 6, Artikulo XIV ng Konstitusyong 1987 na: “Ang pambansang wika ng Filipinas ay Filipino. Habang ito ay nabubuo, patuloy itong pauunlarin batay sa mga umiiral na wika sa Filipinas at iba pang wika.” Ano ang ginagawa natin para paunlarin ang ating wika? Kung pagbabatayan ang Sawikaan ng FIT nitong nakaraang limang taon, puro Ingles at imbentong wika ng bakla ang pumapasok ngayon sa ating kamalayan. Idiniin ng Konstitusyon ang pagpapayaman sa pamamagitan ng “mga umiiral na wika sa Filipinas”—na palagay ko’y nangangahulugang ang mga katutubong wika ng ating bansa—ngunit mukhang ipinababahala natin sa Diyos ang tungkuling ito. Na hindi mangyayari. Kaya’t napakahalaga ng Ambagan upang magising tayo sa malaking hamon sa atin ng Konstitusyon at siya namang dapat gawin upang higit na maging totoong “pambansa” ang ating wika. “Pambansa” sapagkat kumukuha ng lakas sa mga katutubong wika ng bansa.)

ISANG MAHALAGANG GAWAIN para sa Wikang Pambansa ang pagbuo mismo ng kasaysayan nito. Hanggang ngayon, wala tayong mapagkakatiwalaang kasaysayan hinggil sa naging saligan ng simula at mga mohon ng pag-unlad ng Filipino. Kaya walang sanggunian ang mga guro’t estudyante kahit halimbawa sa pagkakaiba ng Pilipino at Filipino. Wala ring maibigay na wastong paliwanag hinggil sa pagpili ng Tagalog bilang batayan ng Wikang Pambansa. At lalo, walang magamit upang ipagtanggol ang Filipino sa mga kaaway ng Wikang Pambansa.

Kapag tinanong ngayon ang isang ordinaryong guro: Sino ang mga arkitekto ng Wikang Pambansa? Baka walang maisagot kung hindi si Lope K. Santos. O si Pangulong Manuel L. Quezon. Iyon lamang.

Continue reading…

Kultura ng Kagitingan

July 2, 2009 | Lectures | Leave a comment

(Talumpati para sa pagtanggap ng doktoradong honoris causa sa University of Regina Carmeli, Lungsod Malolos, 22 Marso 2009)

ni Virgilio S. Almario

ISANG PABORITO KONG parabula ang mula sa matandang Mathnawi na sinulat ni Rumi (AD 1207-73) at itinuturing na tila Koran ng mga Persa. Ganito ang nabása kong salin sa Ingles:

Isang gramatiko ang sumakay ng bangka. Sapagkat palalo, bumaling siya sa bangkero at nagwika, “Nakapag-aral ka ba ng gramatika?” “Hindi po,” sagot ng bangkero. Wika ng una, “Kalahati ng buhay mo ang nawala.”

Nabiyak ang puso ng bangkero sa lumbay, ngunit nagpigil sa pagsagot.

Tinangay ng hangin ang bangka sa isang uliuli. Sigaw ng bangkero sa gramatiko, “Magsabi ka ng totoo, marunong ka bang lumangoy?” “Hindi,” sagot ng gramatiko, “O, mahinahon, makisig na ginoo!”

“Ay, gramatiko,” wika ng bangkero, “Buong buhay mo ang mawawala, dahil lulubog ang bangka sa uliuling ito.”1

Nakarating sa Filipinas noong panahon ng pananakop na Espanyol ang kuwentong ito. Patunay ang tatlong bersiyong kasáma sa dalawang magkahiwalay na antolohiya ng awiting-bayan nina Felixberto C. Sta. Maria2 at Damiana Eugenio.3 Dalawa sa mga bersiyon ang Tagalog at isa ang Kapampangan. Higit na maikli at narito ang isang bersiyong Tagalog na pinamagatang “Ang Batsilyer”: Continue reading…